Pina
PinaX
Nhóm nhân viên họp bàn hợp đồng bảo hiểm
Ảnh: Ivan S, Pexels

Nên dùng môi giới hay nền tảng trung gian khi mua bảo hiểm doanh nghiệp?

Môi giới bảo hiểm là tổ chức được bên mua uỷ quyền, đứng ra tư vấn, đàm phán và thu xếp hợp đồng thay doanh nghiệp (khoản 6 Điều 4, Luật Kinh doanh bảo hiểm 2022, Luật số 08/2022/QH15). Nền tảng trung gian bảo hiểm vận hành khác hẳn: hệ thống lấy về nhiều bảng chào từ các nhà bảo hiểm rồi trình song song, doanh nghiệp tự so sánh và ký thẳng với bên được chọn. Doanh nghiệp cần một bên đàm phán hộ hợp đồng phức tạp, theo sát nhiều năm thì hợp với môi giới. Doanh nghiệp cần so sánh nhanh, minh bạch và giữ toàn quyền quyết định thì hợp với nền tảng.

Môi giới bảo hiểm hoạt động thế nào

Môi giới hưởng hoa hồng từ nhà bảo hiểm, nhưng theo luật vẫn đứng về phía bên mua trong suốt quá trình đàm phán. Mức hoa hồng môi giới bảo hiểm gốc không có con số cố định trong luật, mà do doanh nghiệp bảo hiểm và doanh nghiệp môi giới tự thoả thuận bằng văn bản (Luật Kinh doanh bảo hiểm 2022). Doanh nghiệp môi giới có trách nhiệm công khai thông tin hoa hồng này cho khách hàng theo quy định của Bộ trưởng Bộ Tài chính (Nguồn: thuvienphapluat.vn, dẫn Luật Kinh doanh bảo hiểm 2022).

Kênh môi giới tại Việt Nam đang lớn dần nhưng vẫn còn nhỏ so với thị trường trưởng thành. Tính đến 30/11/2025, cả nước có 31 doanh nghiệp môi giới bảo hiểm đang hoạt động, tăng từ 12 doanh nghiệp cuối năm 2018 (Nguồn: Cục Quản lý, giám sát bảo hiểm, Bộ Tài chính, dẫn theo Tin nhanh chứng khoán, 2025). Phí bảo hiểm thu xếp qua môi giới năm 2025 ước đạt 19.555 tỷ đồng, chiếm gần 25% doanh thu phí bảo hiểm phi nhân thọ, so với 13,04% năm 2021 (Nguồn: Tin nhanh chứng khoán, 2025). Một vài nhà bảo hiểm lớn như Bảo Việt có trên một nửa doanh thu hàng năm đến từ kênh môi giới, theo cùng nguồn trên.

Con số tăng nhưng đối tượng phục vụ lại hẹp. Các công ty môi giới hoạt động tại Việt Nam, kể cả những tên tuổi quốc tế như Aon, Marsh, JLT, tập trung chủ yếu vào doanh nghiệp lớn và hợp đồng phức tạp nhiều điều khoản (Nguồn: Tin nhanh chứng khoán, 2025). Doanh nghiệp nhỏ và vừa gần như chưa phải khách hàng chính của họ.

Nền tảng trung gian bảo hiểm khác môi giới ở đâu

Nền tảng trung gian không đàm phán thay doanh nghiệp từng điều khoản. Việc của nó là tập hợp bảng chào từ nhiều nhà bảo hiểm cùng lúc, sắp xếp để doanh nghiệp so sánh phí và điều kiện, rồi để doanh nghiệp tự quyết định ký với ai. Doanh nghiệp có thể mua nhiều loại bảo hiểm trong một hồ sơ duy nhất thay vì khai lại thông tin cho từng nhà.

PinaX là nền tảng insurtech minh bạch bồi thường tại Việt Nam: AI đọc hợp đồng bảo hiểm và nói rõ được bảo vệ điều gì, điều khoản nào cần lưu ý, rồi đồng hành ba chặng trước khi ký, trong thời hạn hợp đồng và khi cần bồi thường, để giảm thiểu tối đa việc bị từ chối bồi thường. Cách vận hành này khác môi giới ở một điểm gốc: nền tảng không thay mặt doanh nghiệp đàm phán riêng với một nhà bảo hiểm, mà cho doanh nghiệp nhìn thấy nhiều lựa chọn cùng lúc để tự cân nhắc.

Hai bên ký hợp đồng bảo hiểm doanh nghiệp Ảnh: Vitaly Gariev, Pexels

Insurtech đang kéo thị trường Việt Nam về một mô hình lai, kết hợp công nghệ số với tư vấn con người thay vì thay thế hoàn toàn kênh cũ. Vai trò của đại lý truyền thống cũng đang dịch dần từ bán hàng sang tư vấn, vì khách hàng giờ tự tra cứu thông tin sản phẩm dễ hơn trước nhiều (Nguồn: Tạp chí Kinh tế và Tài chính, phân tích tác động insurtech đến phân phối bảo hiểm tại Việt Nam).

Doanh nghiệp nhỏ và vừa nên chọn gì

Với hợp đồng đơn giản, ít điều khoản đặc thù theo ngành, một nền tảng giúp so sánh bảo hiểm doanh nghiệp thường đủ để doanh nghiệp nhỏ và vừa chọn được bảng chào phù hợp mà không cần chờ một bên đàm phán hộ. Đây cũng đúng khoảng trống hiện tại của thị trường: môi giới truyền thống chưa mặn mà phục vụ nhóm khách hàng này, còn nền tảng lại phù hợp với hồ sơ ít phức tạp và cần quyết định nhanh.

Với doanh nghiệp cần phân tích rủi ro sâu, nhiều bên liên quan phải ký duyệt, hoặc hợp đồng tái tục nhiều năm có lịch sử bồi thường phức tạp, một bên đàm phán chuyên trách như môi giới vẫn có chỗ đứng riêng. Hai lựa chọn không loại trừ nhau hoàn toàn. Một số doanh nghiệp dùng nền tảng để so sánh trước, sau đó mới quyết định có cần thêm môi giới cho phần việc đàm phán chuyên sâu hay không.

Biểu đồ tài chính trên máy tính tại bàn làm việc Ảnh: paola.bazurto4, CC BY 2.0

Khi nào nên chọn môi giới, khi nào nên chọn nền tảng

Câu trả lời phụ thuộc vào ba yếu tố: mức độ phức tạp của hợp đồng, tốc độ cần báo phí, và mức doanh nghiệp muốn tự kiểm soát quyết định. Hợp đồng càng nhiều điều khoản đặc thù, càng cần một bên hiểu sâu ngành để đàm phán, môi giới sẽ hợp hơn. Ngược lại, khi doanh nghiệp đã hiểu rõ nhu cầu bảo hiểm của mình và chỉ cần so sánh phí, thời gian xử lý qua nền tảng thường nhanh hơn nhiều so với một vòng đàm phán qua trung gian.

Doanh nghiệp muốn hiểu ngay bảng chào nào phù hợp có thể tham khảo thêm về dịch vụ AI tư vấn và so khớp bảo hiểm cho doanh nghiệp đang được một số nền tảng triển khai tại Việt Nam.

FAQ

Môi giới bảo hiểm có thu phí trực tiếp của doanh nghiệp không? Thông thường không. Môi giới hưởng hoa hồng từ nhà bảo hiểm theo thoả thuận văn bản giữa hai bên, nhưng vẫn có nghĩa vụ tư vấn vì quyền lợi của bên mua theo luật.

Nền tảng trung gian bảo hiểm có phải là một dạng môi giới không? Không hẳn. Môi giới đàm phán và ký kết thay doanh nghiệp với một nhà bảo hiểm cụ thể. Nền tảng trung gian trình nhiều bảng chào để doanh nghiệp tự so sánh và tự quyết định ký với ai, không thay mặt doanh nghiệp đàm phán riêng lẻ.

Hoa hồng môi giới bảo hiểm được tính như thế nào? Theo Luật Kinh doanh bảo hiểm 2022, tỷ lệ hoa hồng do doanh nghiệp bảo hiểm và doanh nghiệp môi giới tự thoả thuận bằng văn bản, không có mức cố định áp chung cho toàn thị trường. Doanh nghiệp môi giới phải công khai thông tin này cho khách hàng.

Doanh nghiệp nhỏ và vừa có nên dùng môi giới bảo hiểm không? Có thể, nhưng thực tế môi giới tại Việt Nam hiện chủ yếu phục vụ doanh nghiệp lớn với hợp đồng phức tạp. Doanh nghiệp nhỏ và vừa cần quyết định nhanh thường hợp với nền tảng so sánh hơn.

Nền tảng trung gian có hỗ trợ gì khi doanh nghiệp cần bồi thường không? Tuỳ nền tảng. Một số chỉ dừng ở khâu so sánh và mua, một số khác đồng hành cả giai đoạn hợp đồng đang hiệu lực và lúc phát sinh bồi thường, đây là điểm doanh nghiệp nên hỏi rõ trước khi chọn.

Nguồn

Bài liên quan