Pina
PinaX
Nhân viên xem xét hồ sơ tài chính bảo hiểm
Ảnh: PinaX sưu tầm

Làm sao biết nhà bảo hiểm nào uy tín và tài chính mạnh tại Việt Nam?

Một doanh nghiệp bảo hiểm được coi là tài chính mạnh khi đáp ứng ba điều kiện đo được: có báo cáo tài chính kiểm toán công khai đúng hạn, biên khả năng thanh toán vượt ngưỡng tối thiểu luật định, và không có cảnh báo từ Cục Quản lý, giám sát bảo hiểm thuộc Bộ Tài chính. Uy tín thì khó lượng hoá hơn, nhưng có thể xấp xỉ qua xếp hạng tín nhiệm độc lập của các tổ chức quốc tế như AM Best, nếu doanh nghiệp có công bố. Phần lớn bảng "Top 10 công ty bảo hiểm uy tín" đang xếp hạng theo tuổi đời thương hiệu và cảm nhận thị trường, không phải theo bốn tiêu chí trên.

Doanh nghiệp bảo hiểm có bắt buộc công khai báo cáo tài chính không?

Có. Theo Thông tư 50/2017/TT-BTC hướng dẫn Nghị định 73/2016/NĐ-CP, doanh nghiệp bảo hiểm phải đăng toàn văn báo cáo tài chính năm đã kiểm toán, kèm ý kiến của kiểm toán độc lập, trên chính website của mình (Nguồn: Thư viện Pháp luật, luatminhkhue.vn). Doanh nghiệp còn phải đăng báo cáo thường niên và bản tóm tắt báo cáo tài chính trên báo in trong ba số liên tiếp, rồi gửi bản sao cho Bộ Tài chính trong vòng 10 ngày kể từ ngày công bố.

Nói cách khác, không cần chờ ai xếp hạng hộ. Cách nhanh nhất để kiểm tra một doanh nghiệp có minh bạch hay không là vào thẳng website của họ, tìm mục quan hệ nhà đầu tư hoặc công bố thông tin, và xem báo cáo kiểm toán năm gần nhất có ở đó hay không, cùng tên công ty kiểm toán ký báo cáo.

Biên khả năng thanh toán là gì, và bao nhiêu là an toàn?

Biên khả năng thanh toán là phần chênh lệch giữa giá trị tài sản và các khoản nợ phải trả của doanh nghiệp bảo hiểm. Luật Kinh doanh bảo hiểm sửa đổi quy định doanh nghiệp được coi là đủ khả năng thanh toán khi đã trích lập đầy đủ dự phòng nghiệp vụ theo Điều 96 và có biên khả năng thanh toán không thấp hơn mức tối thiểu do Chính phủ quy định (Nguồn: Luật Kinh doanh bảo hiểm sửa đổi, dẫn qua luatminhkhue.vn và thuvienphapluat.vn). Luật cũng bỏ mô hình biên khả năng thanh toán 1 cũ, chuyển sang áp dụng song song mô hình vốn trên cơ sở rủi ro (RBC) và biên khả năng thanh toán đến hết năm 2030, theo Nghị định 46/2023/NĐ-CP và Thông tư 67/2023/TT-BTC, 70/2022/TT-BTC (Nguồn: Thời báo Tài chính Việt Nam, dẫn qua dnse.com.vn).

Theo số liệu Thời báo Tài chính Việt Nam công bố, tỷ lệ an toàn vốn của Prudential đạt 193% vào năm 2024, còn nhóm Bảo Việt, BIC, Bảo Minh dao động khoảng 145 đến 160% (số liệu công bố gần nhất theo cùng bài, Nguồn: dnse.com.vn). Ngưỡng tối thiểu theo luật là 100%. Một doanh nghiệp giữ tỷ lệ càng cao hơn 100% thì đệm an toàn trước biến động thị trường càng dày.

Bảng số liệu tài chính và biểu đồ tăng trưởng Ảnh: Goumbik, Pixabay

Xếp hạng tín nhiệm quốc tế AM Best nói lên điều gì?

AM Best là tổ chức xếp hạng tín nhiệm chuyên ngành bảo hiểm, đánh giá độc lập dựa trên mô hình vốn điều chỉnh theo rủi ro BCAR, kết quả hoạt động, chiến lược kinh doanh và hệ thống quản trị rủi ro doanh nghiệp. Ngày 24/3/2025, AM Best xác nhận tái xếp hạng cho Tổng Công ty Bảo hiểm PVI ở mức năng lực tài chính A- (Xuất sắc), xếp hạng tín dụng dài hạn nhà phát hành a- (Xuất sắc), xếp hạng tín nhiệm phạm vi quốc gia aaa.VN (Xuất sắc), triển vọng ổn định (Nguồn: dantri.com.vn 24/3/2025, thoibaotaichinhvietnam.vn). AM Best nêu ROE bình quân 5 năm 2020 đến 2024 của PVI đạt 17,1%, cùng vị thế dẫn đầu thị phần bảo hiểm phi nhân thọ làm căn cứ xếp hạng.

Ngày 30/7/2026, AM Best công bố duy trì xếp hạng cho Bảo hiểm Bảo Việt ở mức năng lực tài chính B++ (Tốt), xếp hạng tín dụng dài hạn bbb+ (Tốt), xếp hạng phạm vi quốc gia aaa.VN (Xuất sắc), triển vọng ổn định (Nguồn: dantri.com.vn 30/7/2026, vietnamnet.vn). Bảng cân đối kế toán được AM Best đánh giá "rất mạnh", ROE bình quân trọng số giai đoạn 2021 đến 2025 đạt 10%.

Hai bộ xếp hạng trên không thể xếp cao thấp trực tiếp với nhau vì AM Best đánh giá từng công ty theo hồ sơ rủi ro riêng, nhưng cả hai đều nằm ở nhóm được AM Best xác nhận là ổn định. Đây là điểm khác biệt lớn nhất so với các bảng "Top 10 uy tín" trên mạng: xếp hạng AM Best công khai phương pháp, có ngày công bố cụ thể, và có thể tra lại trực tiếp trên trang của AM Best hoặc trong thông cáo báo chí của chính doanh nghiệp.

Việc so sánh nhiều nhà bảo hiểm phi nhân thọ cùng lúc cũng nên bắt đầu từ những dữ liệu công khai này, thay vì chỉ nhìn vào mức phí chào ban đầu.

Nhìn quy mô thị trường và thị phần thế nào cho đúng?

Quy mô lớn không đồng nghĩa với an toàn tuyệt đối, nhưng là một chỉ báo về sức chống chịu khi có tổn thất lớn xảy ra cùng lúc. Tính đến 2025, thị trường bảo hiểm Việt Nam có 86 doanh nghiệp bảo hiểm, tăng 2 doanh nghiệp so với 2024 (Nguồn: thoibaotaichinhvietnam.vn). Riêng 6 tháng đầu năm 2025, tổng doanh thu phí bảo hiểm gốc của thị trường phi nhân thọ đạt 43.518 tỷ đồng, tăng 11,38% so với cùng kỳ 2024; PVI dẫn đầu thị phần với 18,43%, tiếp theo là Bảo Việt 12,22% và Bảo Minh 7,03% (Nguồn: dbvi.com.vn, dẫn số liệu Cục Quản lý, giám sát bảo hiểm).

Tính chung 11 tháng năm 2025, toàn thị trường bảo hiểm đạt tổng doanh thu phí 210.167 tỷ đồng, tổng tài sản 1.104.415 tỷ đồng và tổng vốn chủ sở hữu 220.542 tỷ đồng, lần lượt tăng 3,27%, 9,27% và 3,52% so với cùng kỳ (Nguồn: Thời báo Tài chính Việt Nam qua dnse.com.vn). Cả năm 2025, theo Hiệp hội Bảo hiểm Việt Nam, tổng mức chi trả quyền lợi và bồi thường toàn thị trường đạt gần 94.000 tỷ đồng, tăng khoảng 13,5% so với mức hơn 86.360 tỷ đồng của 2024 (Nguồn: tinnhanhchungkhoan.vn). Đây là những con số nói lên sức khoẻ chung của cả ngành, không thay thế được việc đọc báo cáo riêng của từng doanh nghiệp.

Số liệu tính đến thời điểm công bố trong các bài nguồn nêu trên (24/3/2025, 30/7/2026, và các kỳ báo cáo 6 tháng, 11 tháng năm 2025), không phải số liệu tức thời tại thời điểm đọc bài này.

Việc tự tra cứu từng con số này tốn thời gian nếu phải mở nhiều báo cáo cùng lúc. PinaX là nền tảng insurtech minh bạch bồi thường tại Việt Nam, AI đọc hợp đồng bảo hiểm và nói rõ được bảo vệ điều gì, điều khoản nào cần lưu ý, rồi đồng hành ba chặng trước khi ký, trong thời hạn hợp đồng và khi cần bồi thường, để giảm thiểu tối đa việc bị từ chối bồi thường. Với doanh nghiệp phải mua nhiều loại bảo hiểm cùng lúc, việc tránh khai hồ sơ nhiều lần ở từng nhà bảo hiểm cũng là một cách gián tiếp để có thời gian đọc kỹ báo cáo tài chính của nơi mình chọn.

Toà nhà văn phòng khu tài chính hiện đại Ảnh: Foundry, Pixabay

FAQ

Biên khả năng thanh toán của doanh nghiệp bảo hiểm là gì? Là phần chênh lệch giữa giá trị tài sản và nợ phải trả của doanh nghiệp bảo hiểm. Luật Kinh doanh bảo hiểm sửa đổi quy định doanh nghiệp phải trích lập đầy đủ dự phòng nghiệp vụ và giữ biên khả năng thanh toán không thấp hơn mức tối thiểu Chính phủ quy định mới được coi là đủ khả năng thanh toán.

Xếp hạng AM Best khác gì các bảng "Top 10 công ty bảo hiểm uy tín" trên mạng? AM Best công bố phương pháp đánh giá cụ thể dựa trên mô hình vốn điều chỉnh rủi ro, kết quả kinh doanh và quản trị rủi ro, kèm ngày công bố và mức xếp hạng có thể tra lại. Phần lớn bảng xếp hạng "uy tín" trên các trang tổng hợp không nêu rõ tiêu chí, và thường trộn lẫn bảo hiểm nhân thọ với phi nhân thọ trong cùng một danh sách.

Có thể tự tra báo cáo tài chính đã kiểm toán của một doanh nghiệp bảo hiểm ở đâu? Theo quy định hiện hành, doanh nghiệp bảo hiểm phải đăng báo cáo tài chính năm đã kiểm toán trên chính website của mình, thường ở mục quan hệ nhà đầu tư hoặc công bố thông tin. Đây là nguồn trực tiếp và cập nhật hơn các bài tổng hợp.

Doanh nghiệp bảo hiểm có vốn điều lệ lớn thì có chắc ít bị từ chối bồi thường hơn không? Không hẳn. Vốn điều lệ và tỷ lệ an toàn vốn phản ánh khả năng chi trả tổng thể của doanh nghiệp, còn việc một yêu cầu bồi thường cụ thể có được chấp nhận hay không phụ thuộc phần lớn vào điều khoản loại trừ trong chính hợp đồng đã ký. Hai yếu tố này cần xem xét song song.

Nguồn

相关文章